اصحاب امام موسی کاظم(ع):
زکریا بن آدم، بزرگی که دافع بلیات است
پایگاه امامزادگان(بقاع نیوز):امام رضا علیه السلام خطاب به زکریا بن آدم می فرماید: ای زکریا از قم مهاجرت ننما، زیرا خداوند به واسطه وجود تو بلا و عذاب را از خاندان تو و اهل قم دفع می کند چنانچه به وجود پدرم امام کاظم(ع) شر و بلا را از اهل بغداد دور ساخته است.
زکریا بن آدم انسانی بزرگ و نیک اندیش بود که در زمان امامان موسی کاظم و رضا علیهم السلام می زیست.
مذهب شیعه ، اولین بار از سوی موسی بن عبدالله (عموی زکریا بن آدم) در قم بطور علنی اظهار شد و همین امر بیانگر این موضوع است که زکریا بن آدم بن عبدالله اشعری قمی در خاندانی پرورش یافت که نور ولایت و عطر دل انگیز هدایت فضای آن را فرا گرفته بود.
آدم بن عبدالله، از راویان سرشناس و اصحاب امام صادق(ع) بود چنانچه که علامه شوشتری پس از معرفی آن شخصیت بزرگ، ایشان را یکی از افراد تاثیرگزار در رشد و نمو دین مبین اسلام دانسته است.
آدم بن عبدالله و فرزند بزرگوارش از جمله راویان حدیث به شمار می آیند به گونه ای که آدم بن عبدالله از طریق فرزندش زکریا ، حدیث زیر را نقل کرده است:
«امام رضا (ع) فرمود: نماز دارای چهار هزار باب است.»
زکریا بن آدم چندین برادر داشته است، اسحاق بن آدم که از اصحاب امام رضا(ع)، اسماعیل بن آدم که از راویان مورد اعتماد حدیث بوده است و علی بن آدم از برادران این شخصیت بزرگوار هستند.
زکریا بن آدم یکی از هزار پروانه عاشقی بود که نامش در شمار یاران و اصحاب امام صادق(ع) به چشم می خورد. شیخ طوسی ضمن شمردن حدود 33 هزار نفر از راویان و اصحاب آن امام همام، از زکریای اشعری نام برده و ایشان را به عنوان یکی از اصحاب نیک آن امام بزرگوار معرفی می کند.
زکریای اشعری در دوران شهادت امام کاظم و امامت امام رضا علیهم السلام توانست در منطقه قم، با هر گونه کجروی و انحراف اعتقادی مبارزه کرده و جامعه را از آن بلای خانمان سوز(مقوله واقفیه) در امان نگهدارد.
وکلاء و نمایندگان در زمان ائمه اطهار علیهم السلام کسانی بودند که از سوی امام رضا(ع) و سپس امام جواد (ع) و امام هادی(ع) برگزیده شده و وظیفه بسیار حساس پاسخگویی به سؤالات مذهبی و فقهی ، توضیح و بیان مسائل اعتقادی، انجام امور مالی از قبیل دریافت حقوق شرعی از شیعیان و رساندن آن به امام (ع) برای تثبیت موقعیت سیاسی ، فرهنگی و اجتماعی شیعیان را بر عهده داشتند.
فقیه ژرف اندیش تشیع – شیخ طوسی – در کتاب خویش پس از معرفی و تمجید فراوان از زکریای قمی درباره اش می نویسد:
زکریابن آدم در زمره کسانی بود که متولی و عهده دار امور ائمه معصومین(ع) بودند. به یقین کسانی توان رسیدن به قله رفیع وکالت را داشته اند که از یک سو توشه علمی و معنوی لازم و از سوی دیگر محبوبیت عمومی و اجتماعی نزد مردم را داشته و مهمتر از آن دو مورد اطمینان و اعتماد امام عصر خویش قرار گرفته باشند. و بدین سان زکریا نماینده امام رضا و امام جواد(ع) در قم بود.
زکریای اشعری و وکیل امین رضوی ، پس از عمری تلاش و خدمت به اسلام و مسلمین و حمایت از شاهراه اصیل امامت و تعالیم آسمانی تشیع، سرانجام دعوت حق را لبیک گفته ، به سوی حق شتافت.
از تاریخ وفات آن عارف وارسته اطلاع دقیقی نیست اما به یقین رحلت او در فاصله سالهای 204 الی 220 ق و همزمان با دوران امامت جواد الائمه(ع) بوده است .
جسم پاک آن فرزانه دوران ، با اشک چشم عاشقان غسل داده شد و در آرامگاه ابدی اش در «قبرستان شیخان» به خاک سپرده شد.
در این قبرستان قدیمی ، علاوه بر مرقد مبارک زکریا بن آدم ، مقبره مقدس زکریا بن ادریس پسر عموی زکریا و از یاران با وفای ائمه – و نیز مرقد آدم بن اسحاق بن آدم – برادر زاده زکریا قرار گرفته است و بعدها بسیاری از عالمان و شهیدان در جوار آنان دفن شدند.
در مورد جایگاه این شخصیت علمی و دینی باید به حدیثی به از امام رضا علیه السلام اشاره کرد که ایشان در این حدیث در رابطه با زکریا بن آدم می فرمایند: راهنمایی های دینی را از زکریا بن آدم بیاموز که در امور دین و دنیا امین و مورد اعتماد است.
ایشان در حدیثی دیگر ایشان خطاب به زکریا بن آدم می فرماید:
ای زکریا این کار را نکن و از قم مهاجرت ننما، زیرا خداوند به واسطه وجود تو بلا و عذاب را از خاندان تو و اهل قم دفع می کند چنانچه به وجود پدرم امام کاظم(ع) شر و بلا را از اهل بغداد دور ساخته است.
قرایی:خبرنگار بقاع نیوز
