آداب و رسوم مردم در 27 ماه رمضان+عکس
- شناسه خبر: 34427
- تاریخ و زمان ارسال: 8 اردیبهشت 1401 ساعت 06:49
- نویسنده: تحریریه بقاع خبر

به گزارش بقاع خبر، نقطه شروع جشنهای شب 27 رمضان از زمان صفویه آغازشده است که شب قصاص قاتل حضرت علی (ع) است.
در تهران قدیم رسم بر این بود که شب 27ماه مبارک را شب مرگ ابنملجم مرادی، قاتل امیرالمومنین(ع) بدانند و در آن شادی کنند. در این شب مردم عمدتا کلهپاچه تناول میکردند و آجیل مراد میخوردند.
چرا در شب ۲۷ ماه رمضان کله پاچه میخورند؟
یکی از آداب مراسم شب ۲۷ ماه رمضان «مراد کشون» یا «ابن ملجم کشون» است البته در حال حاضر بیشتر این مراسم را با نام کله پاچه خور میشناسند.
در شب قدر هنگام خواندن دعای جوشن کبیر نخ بلندی را در دست میگیرند و با خواندن هر بند از دعا یک گره به آن نخ میزنند تا اتمام هزار گره و بعد با جمع کردن این نخها طنابی درست میکنند و با آن ابتدا آدمک ابن ملجم را به دار می کشند و بعد آتش می زنند، آدمکی به نماد و نشانه ابن ملجم مرادی قاتل حضرت امیرالمومنین تا مظهر بغض و بیزاری آنان از این جرثومه کثیف و جایت او باشد بعد از این مراسم نیز در مکانی جمع میشدند و افطار میخوردند که غالبا در این شب «کله پاچه» بوده است به این بهانه که سرابن ملجم را خورده اند.
در این رسم افرادی که از لحاظ مالی وضعیت بهتری داشتند ویا بزرگترهای فامیل محسوب میشدند در آخرین روزهای ماه مبارک رمضان ویا شب بیست وهفتم (شب قتل ابن ملجم مرادی) گوسفندی را ذبح میکردند وازکله آن برای خوردن افطاری وبا دعوت از اقوام وخویشان استفاده میشد ودرپایان هم با دهانی که بوی سیر وپیاز وتربچه میداد بر آن ملعون لعن ونفرین میفرستادند وتا سحر این مراسم ادامه داشته وبه شادی میگذراندند.
آجیل مراد 27 ماه رمضان چیست؟
آجیل مراد، از خرما، پسته، فندق، تخمه، نخودچی، بادام، شکر و…. تشکیل میشد که مردم محتویات آنان را با درخواستهای خود، از کسانی که نام فاطمه، علی و محمد داشتند میگرفتند و شبها به عنوان شبچره، قبل از وعده سحری میل میکردند.
دوختن پیراهن مراد در 27 ماه رمضان
دوختن پیراهن مراد از آیینهای ویژه 27 ماه رمضان بوده که مربوط به بانوان است و هنوز کم یا بیش برخی افراد این رسم را انجام میدهند.
روز بیست و هفتم ماه مبارک رمضان که روز قتل ابن ملجم است، زنها آرایش میکردند و به مسجد میرفتند و با پارچههایی که از قبل تهیه کرده بودند، در بین دو نماز پیراهن مراد را میدوختند و معتقد بودند که با پوشیدن این پیراهن کلیه حاجات آنها برآورده خواهد شد. از جمله بخت دخترشان گشوده می شود.رسم دوختن پیراهن مراد را بانوانی که در خانه مریض داشتند یا بچهدار نمیشدند به جا میآوردند. یکی از بستگان آنها در این روز پارچهای را به مسجد میبرد و بعد از نماز آن را میبریدند و از آن پیراهن میدوختند.
می گویند در بعضی شهرها کسانی که قصد دوختن این پیراهن را داشتند از شب نیمه شعبان، چلهکشی پارچه را انجام میدادند و در شب ۲۴ماه رمضان آن را از کارگاه میبریدند و در روز بیست و هفتم پارچه را به صورت پیراهن در می آوردند و از اضافات پارچه مذکور برای خود «کیسه پول» میدوختند.
دوختن لباس و کیسه مراد
یکی دیگر از مراسم سنتی ماه مبارک رمضان دوختن لباس و کیسه مراد در شب 27 ماه رمضان است. برخی که نذر داشتند یا کسانی که مریض داشتند، نذر میکردند این کار را انجام دهند. آنها به این نیت، پولی را از هفت سید یا از هفت نفر که نامشان فاطمه بود، میگرفتند، پارچه ای میخریدند و در روز 27 ماه رمضان پارچه را برش میدادند. گاهی بعضی افراد چرخ خیاطی به مسجد میبردند و لباس را میدوختند و به تن میکردند.
دوختن کیسه مراد نیز از دیگر مراسم سنتی این ماه بود که در روز 27 ماه رمضان، پارچهای را به مسجد میبردند و بین دو نماز ظهر و عصر، پارچه را برش میدادند و اعتقاد داشتند، نباید از قیچی استفاده کنند و از چاقو یا تیغ استفاده میشد و با نخی که همرنگ پارچه باشد، کیسهای میدوختند و بین دو نماز از میان کیسه، نخ سبزی را عبور میدادند و انتهای نخ را به چند نخ گره میزدند و نخ را از سکه سوراخ داری که فردی حاجت دار داده بود، به سرکیسه میبستند.پس از دوخت کیسه، آن را به فرد سفارش دهنده میدادند که تا وقتی حاجتش برآورده شود، از آن نگهداری کند و پس از برآورده شدن حاجت، سر کیسه را باز کند و سکه سوراخدار را بیرون آورد و زیر لباس بدوزد، به طوری که دیده نشود و همیشه همراهش باشد.
ذکر گرفتن در مساجد
پس از ذکر خوانی، جمله “نادعلیا مظهر العجائب” مرتب تکرار می شد و حاضرین ابن ملجم را لعن می کردند و جمله “اللهم العن قتله امیرالمومنین” را می خواندند.
پخت نان مراد
پخت نان مراد نیز از دیگر رسوم در شب بیست و هفتم ماه رمضان بود که به نان بیست و هفتم معروف است.برای تهیه و پخت این نان که در ابعاد کوچک و شبیه لقمه بود ، باید پول آرد آن را از هفت نفر از اهل سادات یا پنج نفر مومن که نام پنج تن را داشتند تهیه می کردند و آرد نان را نیز از نانوایی که رو به قبله است می خریدند، آرد را خمیر می کردند و نان می پختند و در میان مردم تقسیم می کردند.
خانواده هایی که مریض داشتند یا فرزندشان خدمت سربازی بود، نان مراد را می پختند. آنها گاهی نان را خشک می کردند و در جیب سرباز و یا فردی که در زندان بود می گذاشتند، سرباز به خانه می آمد و زندانی نیز از بند آزاد می شد.
رسم شکستن گردو
وی با بیان اینکه رسم شکستن گردو هم برای بازگشایی بخت دختران دم بخت برگزار می شد که اکنون هم کم و بیش وجود دارد ادامه داد: افرادی که دختر دم بختی داشتند مفداری گردو تهیه کرده و از پله های مسجد جامع بالا می رفتند ودر هر پله یک عدد گردو را زیرپا می شکستند و زمانی که به بالای مسجد رسیدند بر گنبد مسجد دعای خاصی می خواندند و هفت دور می چرخیدند و از پله ها پایین میآمدند در دست دختر دم بخت، قفل و شیرینی بود که وقتی دختر از پله های مسجد جامع پایین آمد به اولین نفری که جوان بود می رسید قفل را به وی می داد تا آن را باز کند و به وی شیرینی تعارف می کرد که معتقد بودن بخت دختر باز شده و همسر مناسبی پیدا می کند.
تهیه حلقه مراد
پول تهیه انگشتر را از هفت نفر که اسامی ائمه را داشتند می گرفتند و مقداری پول هم خودشان به آن اضافه می کردند و به زرگر سفارش می دادند تا انگشتری از جنس طلا یا نقره به اندازه انگشت فرد مریض بسازد و روز 27 ماه رمضان حلقه در دست فرد می کردند به عبارتی؛ اگر فرد مورد نظر دختر بود حلقه را دستش می کردند و اگر پسر بود حلقه به گوش راستش آویزان می کردند.
بردن عروس به مسجد
در کاشان رسم بوده که شب ۲۷ ماه رمضان، تازهعروس را به مسجد ببرند و او را در صف اول نماز جماعت جای دهند. پس از خواندن نماز مغرب و عشا، مقداری شیرینی یا خرما بین نمازگزاران تقسیم میکردند.
هدیه بردن برای عروس در 27 ماه رمضان
یکی از رسومی که سالها در ایام ماه مبارک رمضان در میان خانوادههای اصفهانی مرسوم است، هدیه بردن در شب بیست و هفتم ماه مبارک رمضان برای تازه داماد و عروسهاست. درگذشته طبقهای بزرگ آجیل و میوه، شیرینیهای ماه رمضان از زولبیا، بامیه، پشمک، قطاب و لباس و طلا و غیره برای عروسها برده میشد سال اول خانواده داماد برای عروس هدیه میآورند و اما رمضان دوم این وظیفه خانواده عروس است که برای خانواده داماد هدیه ببرند که معمولاً سال دوم دیگر عروس داماد سرزندگی خود رفتهاند و خانواده عروس هدیه به خانه عروس و داماد میآورند.
گرچه ممکن است برخی از این رسوم، به خرافه نزدیکتر باشد اما در هر حال به بخشی از آداب و رسوم مردم تبدیل شده بود واکنون نظیر این مراسم ها در بسیاری دیگر از نقاط کشور نیز مرسوم است و مردم رمضان خود را پس از دعا و نیایش، به ذوق برپا داشتن این مراسم ها سپری می کنند.
منبع: رویداد ایران









