تئوری اخلاق منهای دین یا اخلاق منهای خدا،یعنی این‌که انسان می‌تواند معتقد به خدا هم نباشد،ولی اخلاق خوبی داشته باشد. امروزه در فرهنگ غربی، الحادی،غیر دینی و سکولار این نظریه پذیرفته شده است.

علامه مصباح هرکجا که با این واقعه و حوادث عاشورا روبه‌رو می‌شوند، ضمن تشریح و توصیف آن واقعه به پیوند و تحلیل آن با وقایع اجتماعی روز می‌پردازند.